پوهنه

لنډه کیسه: ”حسادت که حماقت“

ژباړه یوه ورځ یو خراباتي پادشاه د یوې سیمې څخه تېرېدو پر وخت له دوه ملګرو سره ولیدل. دغه دوه بینا ملګرو چې تر هغه دم، په سوالګرۍ ژوند تېراوه، لکه د یوې سکې دوه مخه، نه جلاکېدونکي ګڼل کېدل. پادشاه هغه ورځ په سُور برابر وو، ويې غوښتل د دوی په حق کې ښېګڼه وکړي. نو هر یوه ته یې وویل چې غوښتنه/ هیله وکړي. لومړی یې کوچني ملګري ته په خطاب کې وویل: … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

لنډه کیسه!

ژباړه يو سپين ږيرى، چې يو سپين اس يې درلود، او د ژوند چارې به يې د همدې اس په وسيله مخ ته وړلې، يو ورځ  په ځنګل کې نادرکه شو. د کلي خلک د سپين ږيري کور نه د تسلۍ لپاره راغلل او ورته يې خپل تسليت ووايه. خو سپين ږيري په يو جمله کې له دوى نه منننه وکړه او ويې ويل: په هر کار کې يو خير وي. له څو ورځو تېريدو … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

لنډ حکایت!

يو چا راته کیسه کوله، چې يوه ورځ د ښار په منځ کې روان وم، چې ناڅاپه مې يو کس مخې ته ودريد، او راته يې وويل: يو اندازه پيسې راکړه چې چرس پرې واخلم او ځان نشه کړم. ما ورته وويل: د خوراک لپاره پيسې درکوم، خو د نشې لپاره نه. چرسي وويل: روزي ورکوونکى بل څوک دى، که د چرسو پيسې راکوې نو ښه ده، که نه زه درنه ځم. ما هم يو … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

د ژوند د تحول لټون!

سهار وختي وو. د لمونځ نه پس مې د خپل کور په حويلۍ دوره وهله. ذهن مې نارامه وو، له ځان سره مې وويل، دا نو څه ژوند دى هره ورځ په يو کار پسې روان يم. ناځاپه مې په ځمکه د مېږه تون تګ ته پام شو څه عجيب احساس، لاره يې کور ته لنډه او اسانه، خو لار يې اوږده کړه او له بلې خوا روان شو. د مېږه تون له دا ډول … نور ولولئ

پوهنه

عمر بن لادن؛ د خپل پلار په کړنو شرمېږم

د اسامه بن لادن کوچني زوی ويلي په ٢٠٠١م کې د خپل پلار له کارونو شرم او وېره لري. د واشنګټن اګزماينر ورځپاڼې په حواله، عمر بن لادن د القاعده شبکې د پخواني مشر، بن لادن تر ټولو کوچني زوی، د سنديکای یهودي خبري سروېس سره په مرکه کې وويل: د دې منل چې پلار مې د داسې کار رهبرۍ وړتيا درلوده، راته سخت دي. هغه ورځ يې زموږ ژوند د تل لپاره بدل او … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

ته ملامت/ ه نه يې!

ليکنه: امير حسين اسماعيلي / ژباړه: محمد عزيز پردېس ته ملامت نه یې! حتا که لږ کار دې کړی وي، ټنبلي دې کړې وي او يا هم په بشپړ ډول باهوښه نه يې. که ته غوره نه يې بيا هم ملامت نه يې يا حتی که د غوره کېدو لپاره هيله هم نه لرې، حتا که خپله دې هم غوره نه يې، نو بيا هم ملامت او ګرم نه يې. که ښکلې/ښکلی نه يې، ښه … نور ولولئ

په زړه پورې

زموږ سيارې څو ځلي د اسماني کاڼو سره ټکر کړی دی؟

  داسې راپورونه چې په راتلونکې اسماني کاڼي د ځمکې سره ټکر کولای شي، ناممکنه نه دي. خو په اصل کې څو ځلي اسماني ډبرې د ځمکې سره لګېدلي دي؟ ښايي فکر وکړئ چې د ځمکې سره د اسماني ډبرو لګېدل حقيقت ونه لري، مګر په حقيقت کې هره ورځ اسماني ډبرې د ځمکې سره لګېږي، یوازې اندازه يی دومره لويه نه وي چې موږ ورته متوجې شو. هره ورځ، د سل ټُنه په اندازه … نور ولولئ

په زړه پورې

برېټانويانو په لمړيو کې تور ته ورته پوستکى درلود

ګوړګوتي وېښتان، ابي سترګې او تور مايله پوستکى! د نويو جنېټيکي څېړنو پر اساس، لومړني برېټانویان د اوسنیو وګړو په څېر نه وو. دا د لس زره کلن اسکلېټ په هکله چې د “چدرامن” Cheddar Man، په نامه یادېږي، چې Cheddar Gorge-Somerset انګلستان کې پيدا شوي تصديق کوي. څېړنې ښيي، چى “چدارمن” د ښکاريانو له ډلې څخه وو چې د یخبندان/ کنګل له زمانې وروسته، تقريبا ١١٠٠٠ کاله مخکې، په ټوله اورپا کې هجرت کاوه. … نور ولولئ

پوهنه

پر مغز د مخدره توکو اغېز!

ژباړه عصبي حجرې د خاصو موادو په مرسته، الکتريکي پيغامونه يو بل ته لېږدوي. مثلا که غواړٸ خپلې پښې ته حرکت ورکړٸ، له مغز څخه د پښو عضلاتو ته يو پيغام ځي. دا الکتريکي پيغام د “عصبي لېږدونکو” موادو په مرسته انتقالېږي ( د انسان مغز له پنځوس ډوله زيات عصبي لېږدونکي يا نوروترانسميټرونه لري). د مخدره توکو کارول پر “همدغو عصبي انتقالوونکو” اغېز ښندي. مخدره توکي کولاى شي د ” د عصبي لېږدونکو” ترشح، … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

د خپل ځواک ساتنه په دغو لارو چارو سره وکړئ!

  موږ د دغې لارې په عملي کولو او ترسره کولو سره کولای شو خپل له ځواک څخه ساتنه وکړو. کله چې موږ په یو مجلس کې اوسو کوم وګړي چې زما خبرو ته غوږ نه ږدي بحث ورسره نه کوم، ځکه د دې کار سره زما انرژي بې ځایه مصرفېږي. د تل لپاره خپل ځان نورو ته نه ښکاره کوم ځکه که یو انسان هر وخت یو ځای حاضر وي یا هم کوم څوک … نور ولولئ