خوندیتوب

ږیره خرېیل او زیانونه یې

د اوسنیو علمي لاسته راوړنو له مخې د خولې او خولې شاوخوا برخو د ډېریو ناروغیو د پیدا کېدو، د ستوني د ستونزو، د ستوني او غاړې شاوخوا د دانکیو راختلو، د شدید غاښ درد او ژامي دردونو لامل د ږیرې خرېیل ښودل شوي دي. د امریکا د تاریخ کتاب لیکونکي( سجعان ماریوني) په خپل دغه کتاب کې د ږیرې د پرېښودو د ګټو او د خرېیلو د زیانونو په هکله ویلي چې ځینې خلک … نور ولولئ

ټولنیز ژوند

نجونې ولې خپل اصلي عمر/ سن پټوي؟

  معمولا نجونې نه خوښوي چې څوک یې د سن په اړه پوښتنه ترې وکړي یا دوی سم ځواب ورکړي. د دوی د اصلي عمر معلومېدل او د خلکو ترې خبرېدل، دوی ته یوه خواشینوونکې پېښه ده. ننګ یې ګڼي او اروايي ځور سره مخ کېږي. حال دا چې عمر هغه شمېره ده چې بدلون او لوړېدل یې د هېڅ انسان په خپل واک کې نه دي. سن لوړېدل نجونو ته هېڅ ډول عیب نه … نور ولولئ

ټولنیز ژوند

د خپلوانو سره د اړیکو خرابېدلو څلور لاملونه

که چېرې له خپلوانو سره له خپلو اړیکو خوښ نه یو یا خرابې راته برېښي، ښه به دا وي چې په دې اړیکو کې خپله ونډه هم وارزوو. چې موږ په دې اړیکو کې کوم رول لوبولی دی. ایا مثبت اغېز مو پرې ښندلی که منفي اثر مو کړی. د دې خبرې معلومول د اړیکو په روښانه کولو کې ونډه لري. هغه کړنې چې اړیکې مو له خپلوانو سره ورانوي: بېځایه تمې: که چېرې داسې … نور ولولئ

روانې سلامتي

د ګوښي‌توب یا انزوا لاملونه او درملنه یې

ژباړه او زیاتونه ځینې وخت انسان د ژوند له ناچاریو/ بې خوندۍ دې ته اړ کېږي چې له ټولو خلکو ځان لرې او ګوښي‌توب غوره کړي. انزوا یا ګوښي‌توب بېلابېل تعریفونه لري چې عموما داسې تعریف کېږي: له اړیکو لرېوالی، اضطراب، اندېښنه، پر ځان نه باور،‌د احساساتو پټول، وېره، د خپلو حقونو بابېزه ګڼل ګوښي‌توب یا انزوا ده. لاملونه یې: لاملونه یې یو له بل سره توپیر لري؛ خو کېدی شي ګډ علت یې د … نور ولولئ

ځوانان او زده کړې

د اروپايي نړۍ ۱۳ ځیرک/ نابغه انسانان

ژباړه ۱- چارلز دیکنز: د آی کیو کچه یې ۱۶۵ وه. لیکوال، شاعر، ټولنیز منتقد و. د ادبي شهکارونو له امله یې پېژندل شوی او شهکارونه یې دا دي: سترې هیلې، الیور ټویسټ، د کریسمس سندره، ډیویډ کاپر فیلډ. د نړۍ ستر رومان لیکونکی هم و. ۲-رافایل: د آی کیو کچه یې ۱۷۰ وه. د رنسانس دورې ایټالیايي وګړی، د دواینچي او میکل آنژ هممهالی، نقاش، معمار او د رنسانس دورې د درې ګونو سترو … نور ولولئ

خواړه

پلاستیکي لوښي کارول کومې ستونزې پیدا کوي؟ 

ژباړه پلاستيکي لوښي سپک او نه ماتېدونکي وي. نو ډېری کورنۍ په دغو لوښو کې ډوډۍ خوري. په داسې حال کې چې پلاستيکي لوښي روغتیا ته بالقوه زیانونه لري. کېدای شي د دې لوښو د کارونې له امله بېلابېلې ناروغۍ انسان ته پیدا شي؛ لکه: بېخوبي، ستړیا او ستوماني، کله کله هم د سرطان لامل ګرځي. پر ورغتیا د پلاستیک اغېز: بیسفینول هغه زهري مواد دي چې په وجود کې نه جبرانېدونکي‌ ګډ وډۍ رامنځته … نور ولولئ

روانې سلامتي

له خپګانه د خلاصون ۱۰ لارې

۱- تر یو څو ساعتونو ډېر په کور کې مه کېنئ. ۲-د اړینو پرېکړو پر وخت له نورو سره مشوره وکړئ. ۳-سهار چې له خوبه پاڅېدلئ، که مو حوصله هم نه درلوده، هرومرو ولامبئ. ۴- د هر ډول مخدره توکو کارونه بنده کړئ. ۵- که مو اشتها خرابه شوې یا بیخي نشته، ځان د هر شي خوړلو ته مه اړ کوئ. پر ځای یې داسې څه وخورئ چې وړې وړې مړۍ ترې وکړی شئ؛ لکه … نور ولولئ

پوهنه

لمانځه ته د ماشومانو هڅونه؛ څو لارښوونې

  د کورنۍ ټول غړي خصوصا میندې او پلرونه دا دنده لري چې خپل کوچني اولادونه د شرعي مکلفیت په نږدې کېدو سره لمانځه ته وهڅوي. که چېرې له کوچنیوالي ماشوم پر دې پوه نه کړل شي چې لمونځ غوره عبادت او د الله ج د حکم تر څنګ هغه پیرزوینه ده چې زموږ معنوي ګټې پکې نغښتې دي، ماشوم مو بې‌غوره او بې‌ پروا لویېږي. لمونځ ډېرې ګټې لري. دلته ځکه خبرې نه پرې … نور ولولئ

روغه سټه

د غاښونو د تورېدو لاملونه او درملنه یې

په تانده ځوانۍ کې د سپینو غاښونو تورېدل، ټولو ځوانانو ته کرکجن ایسي. ډېری ماشومان هم د غاښونو له درد او توروالي شکایت لري. دا چې لاملونه یې څه دي او څه ډول غاښونه پر خپل روغ حالت پاتې کېدلی شي، دې لیکنه کې یې راسره ولولئ! د غاښونو تورېدل دوه ډوله لاملونه لري، یو یې بهرني او بل یې دننني/ذاتي لاملونه دي. بهرني لاملونه یې: د غاښ د مینا ژوبلېدل. لکې/ خاپونه. تارتار جوړښت. … نور ولولئ

بریا او پرمختګ

فکري بلوغ؛ موږ څه وخت فکري بلوغ ته رسېږو؟

  انسان دوه ډوله بلوغ تجربه کوي. یو یې فکري او بل جسمي/فزیکي بلوغ دی. ښايي تاسو دا متل اورېدلی وي چې: (عقل په سن نه دی، په سر دی.) همداسې ډېر داسې په سن کم عمره وګړي پاخه وي؛ خو ځينې په عمر پاخه خلک د هغه کم عمره هومره ځيرک او پاخه نه وي. داسې خلک شته چې فزیکا غټ؛ خو عقلا کوچني او بر عکس وي. دا چې دا بلوغ څه ډول … نور ولولئ