د افغان، اذربایجان او ترکمن ولسمشرانوګډه غونډه؛ د سوداګریزو بندرونو د معیاري کیدو ژمنې وشوې

راپور: بشر درویش
د افغانستان، اذربایجان او ترکمنستان هیوادونو د جمهوررئیسانو ترمنځ درې اړخیزه ناسته د افغان ولسمشر محمداشرف غني په نوښت پرون له غرمې مخکې د ویډیو کنفرانس له لارې ترسره شوه.
ارګ وايي، په دغه ویډیو کنفرانس کې جمهوررئیس غني د اذربایجان جمهوررئیس الهام علي اوف او د ترکمنستان جمهوررئیس قربانقلي بردي محمدوف ته د ښه راغلاست پرمهال له افغانستان سره د اذربایجان او ترکمنستان د هر اړخیزو همکاریو او لاجورد دهلېز د ملاتړ له امله مننه وکړه .

ګډه کمیټه او کار یې

افغان ولسمشر محمد اشرف غني د درې واړو هیوادونو د ګډې کاري کمېټې جوړولو په اړه د جمهوررئیس الهام علي اوف وړاندیز ته په اشارې وویل:

«د درې واړو هیوادونو د ټرانسپورټ او اړوندو وزیرانو په کچه دغه ګډه کمېټه به د سیمه ییز اتصال، اوسپنې پټلۍ، نوري فایبر او ټرانسپورټ د پراختیا لپاره کار کوي او خپل ربع وار راپورونه به په لوړه کچه د ستونزو د حل او احتمالي بیروکراسۍ د مخنیوی په موخه د درې واړو هیوادونو جمهوررئیسانو سره شریکوي.»

ښاغلي غني وویل، فغانستان د سوداګرۍ او پانګونې په برخه کې د اذربایجان او ترکمنستان دولتونو او خصوصي سکتور سره ګډ کار ته چمتو دی. هغه زیاته کړه، د دواړو هیوادونو تاجران او پانګوال دې د مرمرو، کرنې او نورو برخو کې پانګونه وکړي، ځکه موږ پلان لرو چې یو اعشاریه څلور میلیون هکتاره ځمکه اباده او د کرنې وړ وګرځوو.

د ولسمشر غني غوښتنه

افغان ولسمشر همدارنګه د اذربایجان او ترکمنستان جمهوررئیسانو څخه وغوښتل چې په خپلو هیوادونو کې افغان تاجرانوته ګمرکي اسانتیاوې برابرې کړي. هغه د اورګاډي پټلۍ ارزښت ته په اشارې زیاته کړه، افغانستان د اقتصادي ودې لپاره له ۴ زره څخه تر ۶ زره کیلو متره اورګاډي پټلۍ ته اړتیا لري او زموږ نړیوالو همکارانو په دې برخه کې د همکارۍ چمتووالی ښودلی دی.
جمهوررئیس غني وویل:

«په افغانستان کې اته وچ بندرونه معیاري کوو. امریکا، اروپایي ټولنه او اسیا پراختیایي بانک د مالي تضمینونو په برخه کې مرستې ته چمتو دي. هغه زیاته کړه، موږ د انرژۍ د انکشاف په برخه کې ښه پرمختګونه لرلي او موخه مو داده چې د ټاپي پروژې ترڅنګ له اذربایجان څخه د افغانستان له لارې پاکستان او هند ته د انرژۍ دهلېز ایجاد کړو.»

محمداشرف غني د نوري فایبر دهلېز په باره کې د ترکمنستان د جمهوررئیس قربانقلي بردي محمدوف وړاندیز مهم وباله او وې ویل دا به منځنۍ اسیا، جنوبي اسیا او حتی تر چین پورې یو مثبت بدلون راولي.
جمهوررئیس غني د خپلو خبرو په پای کې وویل، موږ د سولې خبرو ته ژمن یوو او د تلپاتې سولې د تامین لپاره جدي کار کوو. زموږ د بهرنیو چارو وزارت به د سولې مذاکراتو په اړه د ۱۸ ګاونډیو او سیمې هیوادونو د بهرنیو چارو وزیرانو سره غونډه وکړي.

نیږدې اړیکې غواړو

دې ناسته کې د اذربایجان جمهوررئیس الهام علي اوف وویل اذربایجان له افغانستان او ترکمنستان سره نږدې دوستانه او سوداګریزې اړیکې لري او له ۲۰۰۲ میلادي کال راهیسې یې پوځیان د ناټو په چوکاټ کې په افغانستان کې د سولې او ثبات لپاره کار کوي.
هغه زیاته کړه:

«په ۲۰۱۸ کال کې لاجورد لارې سره د باکو له یوځای والي وروسته له افغانستان څخه د ترکمنستان له لارې اذربایجان ته تجارتي کارګو ولېږدول شوه. کرونا ویروس زموږ هیوادونو اونړۍ کې لویې ستونزې او ناوړه اغېزې رامنځته کړي چې د مخنیوي لپاره یې د هیوادونو ترمنځ یووالي، همغږۍ او مرستې ته اړتیا ده.»

ښاغلي علي اوف وویل، اذربایجان د کرونا ویروس پرمهال په بین المللي کچه له ختیځ او جنوب دهلېز څخه په نورمال ډول د سوداګریزې راکړې ورکړې لپاره اضافي اقدامات وکړل. هغه زیاته کړه، د ټرانزیټ ، ټرانسپورټ او سوداګریزې راکړې ورکړې د پراختیا لپاره دې د درې واړو هیوادونو د ټرانسپورټ او نورو اړوندو وزیرانو ګډه کاري کمېټه ایجاد شي.

پر همغږۍ او همکارۍ ټینګار

دغې درې اړخیزې غونډې ته د وینا پرمهال د ترکمنستان جمهوررئیس قربانقلي بردي محمدوف د دا ډول غونډو جوړول د درې واړو هیوادونو د ښې همغږۍ، همکارۍ او اړیکو لپاره مهم وبلل. هغه زیاته کړه، درې واړو هیوادونو کرونا ویروس سره د مبارزې په برخه کې ښه همکاري او همغږي لرله.

د ترکمنستان ولسمشر قربانقلي بردي محمدوف وویل:

«موږ یونوی میکانیزم ایجاد کړی چې له مخې به یې هم ځواب ویونکي واوسو او هم به خپلواوګاونډیو هیوادونو کې د موټرو د تګ راتګ لپاره د کرونا د خپرېدو د مخنیوی خوندي چاپېریال ولرو. د توکو او وسایلو د ښه لېږد په موخه به یې هیواد په اقینه او تورغونډۍ بندرونو کې د وچو بندرونو د معیاري کېدو د ملاتړ ترڅنګ فعاله ونډه واخلي.»

نوموړي وویل، ترکمنستان، افغانستان او اذربایجان هیوادونه کلتوري، تاریخي او فرهنګي مشترکات لري او د ودې لپاره به یې لا زیات کار وکړو او همدارنګه په سیمه کې سوله، ثبات ، ګډ پوهاوی د دې هیوادونو لپاره مهم ارزښت دی. نوموړي د سوداګریزې راکړې ورکړې او د توکو د لېږد لپاره د تعرفې واحدې پالیسۍ پرموجودیت او د ګمرکي پالیسۍ پر ساده کولو ټينګار وکړ.
ارګ وايي، ولسمشر غني د اذربایجان او ترکمنستان هیوادونو جمهوررئیسانو له ګډون، ویناوو او وړاندیزونوڅخه په مننې وویل، زموږ ګډ اقتصادي راتلونکی زموږ او تاسو په هراړخیزه همکارۍ پورې تړلی دی.
نوموړي د ګډې کاري کمېټې د ایجاد، د تعرفې پالیسي، د ګمرکي پروسو د اسانولو، ټرانزیټ او همکاریو، د لوژستیکي مرکز او مډرنو ټرانسپورټي زیربناوو د ایجاد په برخو کې د شويو وړاندیزونو هرکلی وکړ او د هیوادونو د همکاریو، اتصال، راکړې ورکړې او انکشاف لپاره یې ګټور وبلل.

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.







وروستي مطالب

د طالبانو ضد ولسي پاڅون؛ له ۱۲ ډیرو ولایتونو کې خلک پاڅیدلي، خو څه باید وشي؟

by بشر درویش in افغانستان

وروسته له هغه چې امریکا او طالبانو موافقه وکړه او اوس سږکال د امریکایي ځواکونو چټک وتل پيل شول، ورسره همهاله افغانستان کې خورا توده جګړه پيل شوه. دا اوس هم پرته له څو ولایتونو ... نور ولولئ